Zet eens een ander muziekje op!

Woensdag 23 augustus 2017

Dat muziek en taal aan elkaar verwant zijn, zal niemand vreemd in de oren klinken. Toonhoogte, ritme en dynamiek: je vindt ze terug in zowel muziek als taal.

Baby’s onderscheiden zich al van elkaar met hun gehuil. Zo huilt een Duitse baby fundamenteel anders dan een Franse leeftijdgenoot. Duitse baby’s beginnen aanvankelijk hard en hoog te huilen; later daalt de toonhoogte en wordt het geluid zachter. Franse baby’s beginnen juist zacht; later in het huiltje stijgen toonhoogte en volume. Precies andersom dus!

Taalwetenschappers interpreteren dit fenomeen als een bewijs van taalgevoel: baby’s zouden met hun huilen het intonatiepatroon van het taalgebruik van hun ouders imiteren. Vanaf drie maanden vóór de bevalling horen zij immers al geluiden vanuit de baarmoeder en raken ze bekend met de intonatie van hun ouders. Volgens de taalwetenschappers ligt hier de oorzaak van het verschil in huilen.

Tegengeluid

Hoogleraar muziekcognitie Henkjan Honing van de Universiteit van Amsterdam komt met een tegengeluid. Hij maakt zich hard voor de theorie dat de huilende baby speelt met de bouwstenen van muziek: toonhoogte, ritme en stilte.

Kinderen herkennen de eerste woorden immers pas als ze zes tot negen maanden oud zijn. Spreken over taalgevoel is wat hem betreft dus prematuur. Honing is ervan overtuigd dat muzikale aanleg ten grondslag ligt aan het verschil in de Duitse en Franse huilen.

Tone of voice

Zoals bij veel wetenschappelijk onderzoek is het laatste woord hier nog niet over gezegd. Je zou volgens mij namelijk net zo goed kunnen zeggen dat niet óf de muzikale óf de taalkundige aanleg de ‘tone of voice’ van het huilen verklaart. En dat zowel taal als muziek gebruikmaakt van de biologische aanleg die de mens het vermogen geeft om te communiceren en zich te onderscheiden van anderen van zijn soort.

Voorop staat dat taal én muziek onmisbare communicatiekanalen zijn die elkaar sterk aanvullen en emoties oproepen. En hoewel tot op heden nog niets bewezen is, zou het me niets verbazen als het luisteren van muziek je helpt bij het schrijven van teksten. En dat het lezen van een goed boek het componeren van muziek kan versoepelen. Alle signalen wijzen in ieder geval in die richting.

Ben je dus naarstig op zoek naar een creatieve ingeving of loop je vast met je blog? Zet dan eens een ander muziekje op! ;-)

Wil je meer weten over tone of voice? Volg dan onze training ‘Bloggen’ of ‘Creatief schrijven’!

  • Meer over Henkjan Honing? Lees zijn artikel.
  • Of bekijk zijn presentatie:

Delen

Reageren